有yǒu一yī位wèi经jīng验yàn丰fēng富fù的de老lǎo船chuán长zhǎng，一yī次cì返fǎn航háng中zhōng，天tiān气qì恶è劣liè，他tā们men的de船chuán遇yù到dào了le可kě怕pà的de巨jù大dà风fēng浪làng。正zhèng当dāng水shuǐ手shǒu们men慌huāng张zhāng得de不bù知zhī如rú何hé是shì好hǎo时shí，老lǎo船chuán长zhǎng命mìng令lìng水shuǐ手shǒu们men立lì刻kè打dǎ开kāi货huò舱cāng，使shǐ劲儿jìnr朝cháo里lǐ面miàn放fàng水shuǐ。

Có một vị thuyền trưởng giàu kinh nghiệm. Trong một chuyến trở về, thời tiết xấu, con tàu của họ gặp phải những con sóng gió khổng lồ đáng sợ. Khi các thủy thủ hoảng loạn không biết phải làm sao, thuyền trưởng ra lệnh cho họ lập tức mở khoang hàng và dốc sức bơm nước vào trong.

“船chuán长zhǎng简jiǎn直zhí是shì疯fēng了le，这zhè样yàng做zuò只zhǐ会huì增zēng加jiā船chuán的de压yā力lì，船chuán就jiù会huì下xià沉chén得de更gèng快kuài，这zhè不bù是shì找zhǎo死sǐ吗ma？”一yī个gè年nián轻qīng的de水shuǐ手shǒu骂mà道dào。

“Thuyền trưởng điên rồi sao! Làm thế này chỉ làm tăng sức nặng của tàu, tàu sẽ chìm nhanh hơn, chẳng phải là tự tìm cái chết sao?” một thủy thủ trẻ chửi thầm.

看kàn着zhe船chuán长zhǎng严yán肃sù的de表biǎo情qíng，水shuǐ手shǒu们men还hái是shì照zhào做zuò了le。随suí着zhe货huò舱cāng里lǐ的de水shuǐ位wèi越yuè升shēng越yuè高gāo，船chuán一yī点diǎn一yī点diǎn地de下xià沉chén，狂kuáng风fēng巨jù浪làng依yī然rán猛měng烈liè，对duì船chuán的de威wēi胁xié却què减jiǎn小xiǎo了le，船chuán也yě渐jiàn渐jiàn取qǔ得de了le平píng衡héng。

Nhìn vẻ mặt nghiêm nghị của thuyền trưởng, các thủy thủ vẫn làm theo. Khi mực nước trong khoang hàng dâng lên từng chút một, con tàu cũng từ từ hạ thấp xuống. Gió to sóng lớn vẫn dữ dội như cũ, nhưng mối đe dọa đối với con tàu lại giảm bớt, và con tàu dần dần lấy lại được thăng bằng.

船chuán长zhǎng望wàng着zhe松sōng了le一yī口kǒu气qì的de水shuǐ手shǒu们men说shuō：“几jǐ万wàn吨dūn的de钢gāng铁tiě巨jù轮lún很hěn少shǎo有yǒu被bèi打dǎ翻fān的de，被bèi打dǎ翻fān的de常cháng常cháng是shì根gēn基jī很hěn轻qīng的de小xiǎo船chuán。船chuán在zài有yǒu一yī定dìng重zhòng量liàng的de时shí候hòu是shì最zuì安ān全quán的de．在zài空kōng的de时shí候hòu则zé是shì最zuì危wēi险xiǎn的de。

Thuyền trưởng nhìn các thủy thủ đã thở phào nhẹ nhõm và nói: “Những con tàu thép khổng lồ nặng hàng chục nghìn tấn hiếm khi bị lật úp; bị lật thường là những con thuyền có nền tảng quá nhẹ. Khi có một trọng lượng nhất định, con tàu là an toàn nhất; còn khi trống rỗng thì lại nguy hiểm nhất.”

另lìng一yī个gè相xiāng似shì的de故gù事shì发fā生shēng在zài某mǒu一yī著zhù名míng风fēng景jǐng区qū，那nà里lǐ有yǒu一yī段duàn被bèi当dāng地dì人rén称为chēngwéi“鬼guǐ谷gǔ”的de最zuì危wēi险xiǎn的de路lù段duàn，山shān路lù非fēi常cháng窄zhǎi，两liǎng边biān是shì万wàn丈zhàng深shēn渊yuān。每měi当dāng导dǎo游yóu们men带dài队duì来lái这zhè里lǐ游yóu览lǎn时shí，一yī定dìng要yào让ràng游yóu客kè们men背bèi点diǎn或huò者zhě拿ná点diǎn什shén么me东西dōngxi。

Một câu chuyện tương tự khác xảy ra ở một khu danh thắng nổi tiếng. Ở đó có một đoạn đường nguy hiểm nhất được người địa phương gọi là “Quỷ Cốc”. Con đường núi rất hẹp, hai bên là vực sâu thăm thẳm. Mỗi khi hướng dẫn viên dẫn đoàn khách đi qua đây tham quan, họ đều yêu cầu du khách mang hoặc vác theo một ít đồ.

“这zhè么me危wēi险xiǎn的de地方dìfang，我wǒ不bù拿ná东西dōngxi两liǎng腿tuǐ都dōu发fā抖dǒu，再zài负fù重zhòng前qián行xíng，那nà不bù是shì更gèng容róng易yì摔shuāi倒dào吗ma？”一yī位wèi妇fù女nǚ不bù解jiě地de问wèn。

“Chỗ nguy hiểm thế này, tôi không mang gì mà hai chân đã run, giờ lại còn phải mang nặng mà đi, chẳng phải càng dễ ngã hơn sao?” một phụ nữ khó hiểu hỏi.

导dǎo游yóu小xiǎo姐jiě解jiě释shì道dào：“这zhè里lǐ以yǐ前qián发fā生shēng过guò好hǎo几jǐ起qǐ意yì外wài，都dōu是shì迷mí路lù的de游yóu客kè在zài丝sī毫háo没méi有yǒu感gǎn觉jué到dào压yā力lì的de情qíng况kuàng下xià，一yī不bù小xiǎo心xīn滚gǔn下xià去qù的de。当dāng地dì人rén每měi天tiān都dōu从cóng这zhè条tiáo路lù上shàng背bèi着zhe东西dōngxi来lái来lái往wǎng往wǎng，却què从cóng来lái没méi人rén出chū事shì。假jiǎ如rú你nǐ感gǎn觉jué到dào了le有yǒu风fēng险xiǎn，谨jǐn慎shèn地de负fù重zhòng前qián行xíng，反fǎn而ér会huì更gèng安ān全quán。

Cô hướng dẫn viên giải thích: “Trước đây ở đây đã xảy ra không ít tai nạn, đều là những du khách đi lạc, trong trạng thái hoàn toàn không cảm thấy áp lực, sơ ý một chút là lăn xuống vực. Người địa phương ngày nào cũng mang vác đồ đi qua lại trên con đường này, nhưng chưa từng có ai gặp chuyện. Nếu bạn cảm nhận được rủi ro, thận trọng bước đi trong trạng thái có trọng lượng, ngược lại sẽ an toàn hơn.”

这zhè就jiù是shì“压yā力lì效xiào应yīng”。那nà些xiē胸xiōng怀huái理lǐ想xiǎng、肩jiān上shàng有yǒu责zé任rèn感gǎn的de人rén，才cái能néng承chéng受shòu住zhù压yā力lì，从cóng历lì史shǐ的de风fēng雨yǔ中zhōng走zǒu过guò“鬼guǐ谷gǔ”；而ér那nà些xiē没méi有yǒu理lǐ想xiǎng，没méi有yǒu一yī点diǎn压yā力lì，做zuò一yī天tiān和hé尚shàng撞zhuàng一yī天tiān钟zhōng的de人rén，就jiù像xiàng一yī艘sōu风fēng暴bào中zhōng的de空kōng船chuán，往wǎng往wǎng一yī场chǎng人rén生shēng的de狂kuáng风fēng巨jù浪làng便biàn会huì把bǎ他tā们men彻chè底dǐ地de打dǎ翻fān在zài地dì。

Đó chính là “hiệu ứng áp lực”. Những người có lý tưởng trong lòng, có trách nhiệm trên vai mới có thể chịu đựng được áp lực, vượt qua “Quỷ Cốc” giữa phong ba của lịch sử; còn những người không có lý tưởng, không có chút áp lực nào, sống qua ngày cho xong chuyện, thì giống như một con tàu trống rỗng giữa cơn bão — chỉ một trận cuồng phong của cuộc đời cũng đủ quật ngã họ hoàn toàn.

改gǎi编biān自zì 《小xiǎo故gù事shì大dà道dào理lǐ》，作zuò者zhě：汪wāng胜shèng战zhàn

Phỏng theo Chuyện nhỏ, đạo lý lớn, tác giả: Uông Thắng Chiến